1. YAZARLAR

  2. İnci TULUNAY

  3. ATIK YAĞ KALPAZANLARI
İnci TULUNAY

İnci TULUNAY

Yazarın Tüm Yazıları >

ATIK YAĞ KALPAZANLARI

A+A-

Kullanılmış bitkisel yağlar, kaçak imalathanelerde rengi açılarak yeniden piyasaya sürülüyor. Binlerce insan sağlığından olurken, bazı kişiler de trilyonlarca lira para kazanıyor. Onlar parayı bizlerin sağlığını çalarak kazanıyor. Devlet ise bu işi sadece seyrediyor.

Lokantalarda kızartmalarda kullanılan sıvı yağlar, yasaya rağmen toplanamıyor. Bu boşluğu para kazanmak için fırsat olarak gören bazı şebekeler, binlerce insanın sağlığını tehlikeye atıyor. Kurdukları şebekelerle lokantalardan gizlice topladıkları kullanılmış sıvı yağları, kaçak imalathanelerde kimyasal işlemlere tabi tutuyor. Daha sonra bunları şişeleyerek pazarlarda satışa sunuyorlar. Özellikle maddi durumu elverişsiz aileler, daha ucuz olduğu için kanserojen özellikler taşıyan bu yağları satın alıyor. Yasa gereği kullanılmış atık yağlar, sadece sabun ve yem sanayi ile biodizel üretiminde kullanılabiliyor. Ancak binlerce aile farkında bile olmadan sofrasına zehir taşıyor. Türkiye'de yılda 1.5 milyon ton sıvı yağ tüketiliyor. Bu yağların 350 bin tonu atık hale dönüşüyor. Ancak, mevzuata rağmen, atık yemeklik yağların ne kadarının geri toplanabildiği belli değil. Çevre ve Orman Bakanlığı, atık bitkisel yağların toplanması ve geri kazanımı konusunda şimdiye kadar 22 firmaya izin verdi. Firma temsilcileri, 350 bin tonluk atık yağın 50 bin tonunun bile toplanamadığı görüşünde. Yani 300 bin ton atık yağ kayıp. Atık yağın tonu yaklaşık 500 milyon liradan satılıyor. Bu rakam dikkate alındığında yılda 175 trilyon liralık 'atık yağ pazarı'nın varlığından söz edilebilir.

Her bakanlığın en az bin kişilik yemekhanesi var. Meclis ve bakanlıkların yemekhanesinden çıkan atık kızartma yağlar ne oluyor, çok merak ediliyoruz. Büyük fast food firmalarından da atık bitkisel yağlar toplanamıyor. Şimdiye kadar Türkiye çapında 667 toplama merkezi kurulmasına rağmen  ayda ortalama 44 ton yağ toplanabiliyor. Maliye, Dışişleri, Sanayi, Turizm, Tarım ve Enerji bakanlıklarının yemekhanelerinde kullandıkları atık yağlar henüz toplanabilmiş değil.. Yoksa başka türlü değerlendiriyorlar da bizim haberimiz mi olmuyor?

Çevre ve Orman Bakanlığı, atık yağların çevreye ve insan sağlığına vereceği zararları önlemek için geçen nisan ayında 'Bitkisel Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği'ni çıkardı. Yönetmelikle toplu yemek tüketimi ve üretimi yapılan yerlere, kullanılmış kızartmalık yağlarını geri kazanım için toplaması amacıyla lisanslı toplama ve geri kazanım tesisleriyle anlaşma yapma zorunluluğu getirdi. Yönetmelik atık yağların doğaya atılmasını, yakılmasını, doğrudan veya dolaylı olarak yemeklik yağlara, ham yağlara, mineral yağlara karıştırılmasını ve doğrudan yakıt olarak kullanılması yasaklıyor. Atık yağların kontrolü ise belediyelere bırakıldı. Belediyeler, yasaya dayanarak atık yağları takibe almak zorunda. Avrupa'da bazı ülkelerde uygulanan evlerden atık yağ toplama işi ise Türkiye'de bu yıl  uygulanmaya başlayacak  başlamasına da  hele bir şu atık yağ kalpazanları işlerini görsün o zaman  herhalde..Kilosu 500 bin liradan satılan yağlar merdiven altı üretime gidiyor. Yağ ayrıştıran rengini açan bazı kişiler ham yağın içine kanserojen etki yaratan kötü yağı koyarak tekrar piyasaya sürüyor. Zehirleniyoruz. Bazı lokantalar kızartmalık yağı defalarca kullanıyor. Yağın rengi kararıyor. Örneğin bir kalamar kızartma masanıza koyu renkte geliyor. Bunun dışında sabun üretimi için atık yağ alıp tekrar merdiven altına satan firmaların olduğu söyleniyor. Bir adrese yapılan baskında, kaçak toplanan atık yağların toplandığı depo bulundu. Depoda 25 ton kullanılmış sıvı yağ bulundu, demek ki atık yağlar pek te atıl durumda değil..

Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
formot class="base-hermot c